Şıncın/ Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Şıncın kentinde düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği Zirvesi marjında üçlü toplantıda bir araya geldi.
Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, liderler, küresel barışı ilgilendiren önemli konularda görüş alışverişinde bulunacak. ABD, Çin ve Rusya liderleri, ilk kez “stratejik istikrar diyaloğu” niteliğinde üçlü zirve gerçekleştiriyor. Avrupa ve Orta Doğu’daki savaşların, Pasifik’teki güç rekabetinin gölgesinde üç ülkeyi aynı masada buluşturan toplantıda Ukrayna, İran veya Kuzey Kore ile bağlantılı güncel jeopolitik kriz konularının ele alınması bekleniyor. Zirve, büyük güçler arasında bu türden bir toplantının yakın dönemdeki ilk örneği olması dolayısıyla sembolik anlam taşıyor. Üçlü toplantı öncesi taraflar arasında yapılan tartışmalara dair açıklamalar, zirvede nükleer silahların kontrolüne ilişkin konuların da görüşüleceğine işaret ediyor.
Trump toplantının başında yaptığı açıklamada, Şi’ye ev sahipliği için teşekkür ederek “Bu seyahatimde, ABD, Rusya ve Çin liderleri arasındaki ilk üçlü toplantıyı gerçekleştirme fırsatı bulmaktan dolayı son derece memnunum. Şu an tarih yazıyoruz. Üçümüzün konuşacağı çok şey var ve şimdiden pek çok konuyu ele aldık.” ifadelerini kullandı. Dünyanın en büyük 3 ülkesinin lideri olarak sadece kendi halklarını değil tüm gezegeni etkileyen konularda “açık, saygılı ve verimli diyalog” sorumlulukları olduğunu belirten Trump, daha önceki liderlerin diyalog kurmadığını savundu. Trump, diyaloğu reddederek sorunların çözülmeyeceğini vurgulayarak “Dolayısıyla, diyalog ve ifade imkanlarını kısıtlayarak hiçbir zaman barış sağlanamamıştır. Birlikte, farklı bir yol izlemeyi tercih ediyoruz. Tarihi bir zirve, bize bir dizi çok önemli konuda yeni fırsatlar ve yaklaşımlar arama imkanı sunuyor.” dedi.
Trump, ABD, Rusya ve Çin’in dünyanın en büyük nükleer güçleri olduğunu belirterek, şunları kaydetti “Dünyanın açık ara en büyük üç nükleer gücü olan ABD, Rusya ve Çin, dünyadaki nükleer silahların sayısının nasıl azaltılabileceğini ve bu silahların kullanılma riskinin nasıl düşürülebileceğini görüşmek için benzersiz bir konumda bulunuyor. Şunu da belirtmeliyim ki, nükleer silahların azaltılması açıkçası oldukça zor bir iştir çünkü bir kez nükleer silahlara sahip olduğunuzda, onu bırakmak zordur.” Trump, dünya çapında nükleer silahların geliştirilmesiyle mücadeleyi de ele alacaklarını aktararak “İran’da yaptığımız şey bu. İran’ın nükleer silah sahibi olmasına müsaade etmeyeceğiz.” diye konuştu.
Görüşmede Rusya-Ukrayna Savaşı’nı da ele alacaklarını ve bu konuda Putin ile daha önceden görüştüğünü aktaran Trump, “Ben de Putin de umuyoruz ki karşı taraf da bu savaşın sona erdiğini görmek istiyor.” dedi. Trump, “Ayrıca, Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi kontrolden çıkmış küreselci kuruluşlara karşı ülkelerimizin egemenliğini korumanın yollarını önereceğim. Uluslararası Ceza Mahkemesinin yetki sınırlarını çoktan aştığını düşünüyorum ve sanırım hepimiz bu konuda hemfikiriz.” ifadelerini kullandı.
33. APEC Zirvesi, 17-19 Kasım’da Çin’in Guangdong eyaletinin Şıncın kentinde düzenleniyor. Pasifik kuşağındaki 21 ekonominin oluşturduğu APEC, ilk zirvesini 1993’te toplamıştı. Çin daha önce 2001’de Şanghay ve 2014’te Pekin’de düzenlenen zirvelere ev sahipliği yapmıştı.




